RAPORA BINPÊKIRINA MAFÊN JINÊN ROJNAMEGER A MEHA NÎSANA SALA 2025’AN

Wekî Komeleya Rojnamegerên Jin a Mezopotamyayê (MKG), zext, tehdîd û polîtîkayên sansurê yên li dijî rojnamevanan di Nîsana 2025’an de bi awayekî sîstematîk berdewam kirin. Di demekê de ku azadiya çapemeniyê li Tirkiyeyê di bin dorpêçeke kûr de ye, rojnamevan barê herî giran ê vê dorpêçê hildigirin. Rojnamevan, ku ji ber nasnameya xwe ya zayendî û her weha nasnameya xwe ya pîşeyî hedef tên girtin, bi du zextan rû bi rû dimînin û tenê ji ber ku rojnamevaniyê dikin, di bin zexta dadweriyê de ne.

Girtin, lêpirsîn, astengiyên fizîkî û sansurên dîjîtal ên ku rojnamevanan hedef digirin ne îstîsna ne, ev bûne wekî sîstematîk. Nûçeyên ku ji bo berjewendiya giştî têne hilberandin têne krîmînalîzekirin; mafê agahdarkirina raya giştî bi polîtîkayên zordar tê tepisandin. Binpêkirinên ku ji hêla rojnamevanan ve di girtîgehan de têne ragihandin, pirsgirêkên cidî yên mafên mirovan ên wekî tecrîd, astengkirina mafê tenduristiyê û sînordarkirinên ragihandinê eşkere dikin. Ev şert û merc li ser sîcîla azadiya raman û çapemeniyê ya Tirkiyeyê xalek reş e.

Azadiya raman û derbirînê mafekî destûrî ye. Lêbelê, dema ku rojnamevan hewl didin ku vî mafî bi kar bînin, ew pir caran xwe li dadgehan, navendên ragirtinê yan jî di hucreyên zindanan de dibînin. Dema ku rojnamevan li ser mijarên wekî aştî, edalet, mafên jinan, li dijî şer an jîngehê nûçeyan çêdikên, dixwazin bi destên darazê bên bêdengkiirn.

Zextên li ser çapemeniyê ne tenê bi qadên fîzîkî ve sînordar in, lê di qada dîjîtal de jî berdewam dikin. Gihîştina naveroka nûçeyan a rojnamevanan, parvekirina medyaya dîjîtal an jî dezgehên nûçeyan tê astengkirin û herikîna agahiyên giştî zirarê dibîne. Ev wêne ne tenê hewldanek e ji bo bêdengkirina rojnamevanan, e lê di heman demê de hewldana bêdengkirina tevahiya civakê ye jî.

Wekî MKG, em careke din tekez dikin: Rojnamegerî ne sûc e. Dengê her rojnamevanekî ku rastiyê dinivîse, pirsan dipirse û li gihîştina agahdariyê digere, dengê hevpar ê vê civakê ye. Rojnamevan nikarin bên bêdengkirin. Em ê li dijî zilm, sansûr û krîmînalîzekirinê dengê xwe bilind bikin û hevgirtina xwe mezin bikin.

Em bang li sazî û rêxistinên navneteweyî dikin ku erkên xwe bi cih bînin; em bang dikin ku daraz bêlaî tevbigere; her wiha em bang li rêxistinên pîşeyî, saziyên jinan û raya giştî dikin da ku li dijî êrişên li ser rojnamegeran xurtir dengê xwe derxin û piştevaniyeke hîn berbiçav derxin holê.

1) BINPÊKIRINA LI HEMBER EWLEHÎ Û MAFÊ JIYANÊ YÊN ROJNAMEGERAN

2) BINPÊKIRINA MAFÊN AZADIYA RAMANÊ YA ROJNAMEGERAN

4) ASTENGIYÊN LI HEMBERÎ MECRAYÊN MEDYAYA ÎNTERNET-DÎJÎTALÊ

LÎSTEYA ROJNAMEGERÊN GIRTÎ

1.Elif Akgul – Rojnameger

2.Elif Ersoy – Berpirsa Karê Nivîsê ya Kovara Yuruyuşê

3.Hatice Duman – Mudura Karê Nivîsê û Xwediya Rojnameya Atilimê

4.Ozden Kinik – Xebatkara TRT’ê ya berê

5.Oznur Deger – Mudura Nûçeyan a JINNEWS’ê

6.Rahime Karvar – Rojnameger

7.Reyhan Hacioglu – Rojnameya Yenî Yaşamê

8.Saime Oguzhan – Xwediya Îmtiyazê ya Rojnameya Kentim Şişli

9.Zuleyha Muldur – Ajansa Nûçeyan a Etkinê