NOT: Raporda yer alan veriler; Mezopotamya Ajansı, DFG, JINNEWS, Bianet, Evrensel, MLSA Turkey, expressioninterrupted.com, ifade.org.tr @engelliweb, freewebturkey.com ve çeşitli ulusal ve yerel gazetelerden edinilen bilgi, belge ve raporlamalardan derlenmiştir.
-Veriler değişkenlik arz edebilir. Derneğimizin yaptığı araştırmalar sonucu elde edilen rakamlar en azı ifade etmektedir, veriler daha fazla da olabilir.
-Raporda yer alan “cezaevi kadın gazeteci sayısı” bu gazetecilerin halen cezaevinde olduğu anlamına gelmez, tutuklanıp serbest bırakılmış da olabilirler.
| DEĞERLENDİRME |
2026 yılı Ocak ayı, gazeteciler ve genel olarak özgür basın açısından baskıların derinleştiği ve çok katmanlı hale geldiği bir dönem oldu. Mezopotamya Kadın Gazeteciler Derneği (MKG) olarak derlediğimiz veriler, gazetecilere yönelik ihlallerin sadece sahada değil; aynı zamanda yargı, ekonomi ve özellikle dijital alan üzerinden sistematik biçimde sürdürüldüğünü ortaya koymaktadır.
Ocak ayı boyunca gazeteciler; gözaltı, kötü muamele, fiziksel saldırı, tehdit ve haber takibinin engellenmesi gibi doğrudan ihlallerle karşı karşıya kaldı. Toplumsal olayların ve siyasal gelişmelerin takibi sırasında uygulanan müdahaleler, gazetecilerin güvenliğini ve mesleki faaliyetlerini hedef aldı. Bu durum, gazeteciliğin kamusal niteliğinin aşındırıldığını göstermektedir.
Bu kapsamda Nusaybin’de Rojava’ya yönelik saldırılara karşı düzenlenen eylemleri takip eden gazetecilerden 5 kişi gözaltına alındı. Gazetecilerin yalnızca haber takibi yaptıkları sırada gözaltına alınması, sahada yürütülen gazetecilik faaliyetlerinin kriminalize edildiğini ve kamusal bilginin dolaşımının engellendiğini ortaya koymaktadır.
Bu ay içerisinde öne çıkan bir diğer başlık, özgür basına ve dijital medya alanına yönelik erişim engellerinin yaygınlaşmasıdır. Çok sayıda haber sitesi, gazetecilere ve basın kurumlarına ait dijital medya hesapları erişime engellenmiş ya da Türkiye’den görünmez kılınmıştır. Özellikle kadın odaklı ve eleştirel yayın yapan basın kurumlarının hedef alınması, dijital sansürün seçici ve bilinçli biçimde uygulandığını göstermektedir. Bu müdahaleler, toplumun haber alma hakkını doğrudan ihlal etmektedir.
Yargı süreçleri gazeteciler açısından giderek cezalandırıcı bir mekanizmaya dönüşmekte uzun süren davalar, adli kontrol uygulamaları ve art arda açılan soruşturmalar yoluyla kalıcı bir baskı kurulmaktadır. Bazı dosyalarda beraat kararları verilmiş olsa da yargılamaların kendisi bir yıldırma aracı olarak işlemektedir.
Ekonomik ve sosyal haklara yönelik ihlaller de bu tabloyu tamamlamaktadır. İşten çıkarmalar ve güvencesiz çalışma koşulları, ifade özgürlüğü üzerindeki baskıyı ekonomik araçlarla derinleştirmektedir.
2026 Ocak ayı verileri, kadın gazetecilere ve özgür basına yönelik ihlallerin süreklilik arz eden ve birbirini tamamlayan uygulamalar olduğunu göstermektedir. Sahadaki gözaltılar, yargı baskısı ve dijital sansür birlikte işletilerek gazetecilik faaliyetinin görünmez kılınması hedeflenmektedir.
Ocak ayı raporumuzda yer almasa da Şubat ayının ilk günlerinde de gazetecilere yönelik baskılar devam etti. Etkin Haber Ajansı (ETHA) muhabirlerinden 5 gazeteci gözaltına alınırken JINNEWS Haber Müdürü Öznur Değer hakkında ise yeni bir soruşturma açıldı. Bu gelişmeler, özgür basına ve kadın gazeteciliğine yönelik yargı baskısının süreklilik gösterdiğini ortaya koymaktadır.
MKG olarak bu tabloya dikkat çekiyor; gazetecilere ve özgür basına yönelik tüm baskı, gözaltı, soruşturma ve erişim engellerinin son bulmasını, basın ve ifade özgürlüğünün evrensel hukuk ilkeleri doğrultusunda güvence altına alınmasını talep ediyoruz.
| 2026 OCAK AYI KADIN GAZETECİLERE YÖNELİK HAK İHLALLERİ RAPORU İSTATİSTİKİ VERİLER |
1) GAZETECİNİN YAŞAM HAKKI VE GÜVENLİĞİNE YÖNELİK İHLALLER
| Saldırıya Uğrayan | Gazeteci | 3 |
| Yayın organı | – | |
| Öldürülen Gazeteciler | – | |
| Evine Baskın Düzenlenen Gazeteciler | – | |
| Gözaltına Alınan Gazeteciler | 5 | |
| Tutuklanan Gazeteciler | – | |
| İfadeye Çağrılan Gazeteciler | – | |
| Kötü Muameleye Maruz Kalan Gazeteciler | 6 | |
| Tehdit Edilen Gazeteciler | 2 | |
| Haber Takibi Engellenen Gazeteciler | 1 | |
| Hapishanelerde Gazetecilere Yönelik İhlaller | – | |
2) GAZETECİYE YÖNELİK DÜŞÜNCE VE İFADE ÖZGÜRLÜĞÜ İHLALLERİ
| Hakkında Soruşturma Açılan Gazeteciler | 1 | |
| Hakkında Dava Açılan Gazeteciler | 1 | |
| Cezalandırılan Gazeteciler | Kişi Sayısı | – |
| Hapis Cezası | – | |
| Para Cezası | – | |
| Yargılaması Devam Eden Gazeteciler | Dosya Sayısı | 8 |
| Kişi Sayısı | 12 | |
| Tutuklu Gazeteci Sayısı (04 Ocak 2023 itibariyle) | 2 | |
3) GAZETECİNİN EKONOMİK/SOSYAL HAKLARINA YÖNELİK İHLALLER
| İşine Son Verilen Gazeteciler | 1 |
| Basın Kartı İptal Edilen Gazeteciler | – |
4) İNTERNET-DİJİTAL MEDYA MECRALARINA YÖNELİK ERİŞİM ENGELİ
| Kapatılan İnternet Sitesi | 3 |
| Kapatılan Dijital Medya Hesabı | 58 |
| Erişim Engeli Getirilen Dijital Medya Platformları | 6 |
| 2026 OCAK AYI KADIN GAZETECİLERE YÖNELİK HAK İHLALLERİ RAPORU AYRINTILI VERİLER |
1) GAZETECİNİN YAŞAM HAKKI VE GÜVENLİĞİNE YÖNELİK İHLALLER
07 Ocak 2026 Şemdinli’de DAİŞ-Hizbullah yapılanmasına ilişkin haberlerin ardından başlatılan soruşturma kapsamında iki kişinin tutuklanması sonrası Jinnews muhabiri Rabia Önver ve ailesi, haberin kaldırılması talebiyle telefonla aranarak baskıya uğradı.
08 Ocak 2026 HTŞ’nin Halep’in iki mahallesine yaptığı saldırıyı Şırnak’ın Cizre ilçesinde protesto etmek üzere yapılan açıklamayı takip eden üç gazetecinin haber takipleri polis tarafından engellendi. Gazetecilerin çekim yapmasını engelleyen polisler, bazı gazetecilere fiziksel saldırıda da bulundu.
14 Ocak 2026 Sendika kasası, sahte fatura ve mafya ilişkileri iddialarının ardından konuşan Lastik-İş yöneticisi Alperen Şakacı, sosyal medya hesabından yayımladığı uzun açıklamayla Kocaeli Şehir Gazetesi Sorumlu Yazı İşleri Müdürü Zehra Korucuoğlu’nu tehdit etti. Gazeteci yaptıkları farklı haber ve yayınlarla sendika ve Alperen Şakacı hakkındaki yolsuzluk ve ‘mafya ilişkileri’ iddialarını dile getirmişti.
21 Ocak 2026 Mardin’in Nusaybin ilçesinde Kuzey ve Doğu Suriye ile dayanışmak amacıyla yapılan yürüyüşün ardından aralarında gazeteciler Heval Önkol, Pelşin Çetinkaya ve Kesira Önel’in da olduğu çok sayıda kişi gözaltına alındı. Diğer gazeteciler, ifadelerini verdikten sonra 23 Ocak günü serbest bırakıldı. Serbest bırakılan gazeteciler, gözaltı süresi boyunca kötü muameleye maruz bırakıldı.
21 Ocak 2026 Mardin’in Nusaybin ilçesinde Kuzey ve Doğu Suriye ile dayanışmak amacıyla yapılan yürüyüşün ardından gazetecilerin gözaltılarını görüntülemeye çalışan Şirin Bayık ve Rojda Aydın’ın da aralarında olduğu gazeteciler fiziksel şiddete uğradı.
26 Ocak 2026 Yeni Yaşam Gazetesi çalışanı Zilan Gül, ev baskınıyla gözaltına alındı. “Örgüt propagandası” (TMK 7/2) şüphesiyle gözaltına alınan Zilan Gül, 30 Ocak günü serbest bırakıldı.
26 Ocak 2026 Gazeteci Sedef Kabaş, İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma kapsamında X platformunda yaptığı paylaşımlar nedeniyle “Cumhurbaşkanına hakaret” ve “suç işlemeye tahrik” suçlamalarıyla gözaltına alındı. Sedef Kabaş, Emniyet’teki sorgusunun ardından dört ay süreyle ikametine en yakın karakola imza vermesine ve yurt dışına çıkış yasağı getirilmesi şartıyla serbest bırakıldı.
27 Ocak 2026 Gazeteci Reyhan Hacıoğlu’nun X hesabı trol bir hesap tarafından “PKK Yayını” olarak listelendi.
2) GAZETECİYE YÖNELİK DÜŞÜNCE VE İFADE ÖZGÜRLÜĞÜ İHLALLERİ
06 Ocak 2026 Gazeteci Reyhan Hacıoğlu’nun “örgüt üyeliği” suçlamasıyla yargılandığı davanın üçüncü duruşması Van 2’nci Ağır Ceza Mahkemesi’nde görüldü. Mahkeme heyeti, Reyhan Hacıoğlu hakkında ikametine en yakın karakola haftada bir imza verme şeklinde uygulanan adli kontrol tedbirinin kaldırılmasına hükmederken yurt dışına çıkış yasağının ise devam etmesine karar verdi. Davanın bir sonraki duruşması, 3 Mart’a ertelendi.
06 Ocak 2026 BirGün Muhabiri Sarya Toprak’ın hasta tutuklu öğrenci Esila Ayık hakkında yaptığı haberler gerekçe gösterilerek açılan davanın ilk duruşması, Çağlayan’daki İstanbul Adliyesi 2. Asliye Ceza Mahkemesi’nde görüldü. Savcı, mütalaasını hazırlamak üzere ek süre isterken duruşma, 4 Haziran saat 10.00’a ertelendi.
07 Ocak 2026 Milat Gazetesi Ankara Temsilcisi Gazeteci Özlem Doğan, 10 Ekim 2021 tarihli paylaşımda kullanılan ifadelerin kişilik haklarına saldırı oluşturduğunu belirterek dava açtı. Davacı vekili, söz konusu paylaşımlar nedeniyle Onur Öncü’nün İstanbul 29. Asliye Ceza Mahkemesi’nde hakaret suçundan mahkûm edildiğini ve bu kararın kesinleştiğini hatırlatarak, Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 58/2. maddesi uyarınca davalının kınanmasını ve kararın yayımlanmasını talep etti. Gazeteci Onur Öncü’nün X’te yaptığı bir paylaşımda kullandığı “şarlatan, uyanık tetikçi” ifadeleri nedeniyle açılan kişilik hakları davası reddedildi. Mahkeme, davacı tarafın manevi tazminat talep etmeksizin yalnızca kınama ve kararın yayımlanmasını istemesinin hukuken mümkün olmadığına hükmetti.
08 Ocak 2026 Yeni Doğan Çetesi’ne yönelik soruşturmayı yürüten savcının görevden alındığı iddiası ile ilgili haber ve paylaşımlar gerekçe gösterilerek gazetepencere.com Sorumlu Yazı İşleri Müdürü Nilay Can hakkında “halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma” (TCK 217/A) suçlamasıyla açılan davanın beşinci duruşması, 8 Ocak 2026 günü Bakırköy 2. Asliye Ceza Mahkemesinde görüldü. Mahkeme, “halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma” suçunun unsurları oluşmadığı gerekçesiyle gazetecinin beraatine karar verdi.
13 Ocak 2026 İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun 27 Ocak 2025’te düzenlediği basın toplantısında adını açıkladığı bilirkişi S.B. ile yapılan görüşmenin Halk TV’de yayınlanması gerekçe gösterilerek Gazeteci Seda Selek’in “kayda alınan konuşmaların basın, yayın yoluyla yayınlanması”, “kişiler arasındaki aleni olmayan konuşmaları kayıt etmek” (TCK 133/3-2) suçlamalarıyla yargılandığı davanın dördüncü duruşması, 13 Ocak 2026 günü İstanbul 54. Asliye Ceza Mahkemesinde görüldü. Mahkeme, sanıklar hakkındaki yurt dışı çıkış yasağının kaldırılmasına karar verdi. Müştekinin zorla getirilmesine de karar veren mahkeme, davayı 13 Şubat 2026 tarihine erteledi.
15 Ocak 2026 Halkların Demokratik Kongresi (HDK) soruşturması kapsamında “örgüt üyesi olmak” iddiasıyla yargılanan Gazeteci Saime Oğuzhan’ın karar duruşması İstanbul 25’inci Ağır Ceza Mahkemesi’nde görüldü. Saime Oğuzhan ve avukatının beraat taleplerini değerlendiren mahkeme, Saime Oğuzhan’ın üzerine atılı suçun unsurları olmaması nedeniyle beraatine karar verdi.
20 Ocak 2026 Diyarbakır merkezli yürütülen bir soruşturma kapsamında 19 gazeteci ve basın çalışanının “örgüt üyeliği” ve “örgüt propagandası” iddialarıyla yargılandığı davanın 8’inci duruşması Diyarbakır 4’ncü Ağır Ceza Mahkemesi’nde görüldü. Gazeteciler Neşe Toprak, Elif Üngür, Esmer Tunç ile basın çalışanı Remziye Temel, Berivan Karatorak’ın yargılandığı davada savunmaların ardından mahkeme heyeti, yurt dışı çıkış yasağı taleplerini reddederek eksik hususların giderilmesi ve emniyete yazılan müzekkerenin sorulması gerekçesiyle duruşmayı 9 Nisan’a erteledi.
20 Ocak 2026 2023 yılındaki 21. Feminist Gece Yürüyüşü’nde haber takibi yaptığı sırada gözaltına alınan Gazeteci Buse Söğütlü hakkında açılan davanın üçüncü duruşması İstanbul 10. Asliye Ceza Mahkemesi’nde görüldü. Savcı, dosyada eksiklerin bulunduğunu belirterek tamamlanmasını talep etti. Mahkeme, müşteki polislerin zorla getirilmesine karar vererek duruşmayı 15 Nisan saat 11.00’e erteledi.
20 Ocak 2026 Gazeteci Elif Akgül, Halkların Demokratik Kongresine (HDK) yönelik açılan soruşturma kapsamında, mesleki faaliyetleri gerekçe gösterilerek “örgüt üyeliği” (TCK 314/2) suçlamasıyla yargılandığı davada beraat etti. İstanbul 25. Ağır Ceza Mahkemesi, 20 Ocak 2025’te görülen davanın üçüncü duruşmasında kararını açıklayarak Elif Akgül’ün “atılı suçu işlediğinin sabit olmadığına” hükmetti.
22 Ocak 2026 Gazeteci Esra Solin Dal hakkında “örgüt üyeliği” suçlamasıyla açılan davanın beşinci duruşması İstanbul 25. Ağır Ceza Mahkemesi’nde görüldü. Mahkeme, duruşmayı savcının mütalaasını hazırlaması için 7 Nisan 2026 saat 10.30’a erteledi.
27 Ocak 2026 Gazeteci Nazlı Ilıcak’ın Yargıtay’ın bozma kararı sonrası “örgüte üye olmamakla birlikte yardım etme” suçlamasıyla yeniden yargılandığı davanın ilk duruşması İstanbul 26. Ağır Ceza Mahkemesinde görüldü. Altan’ın avukatının esas hakkındaki mütalaaya karşı savunma yapmak için süre talebini kabul eden mahkeme, esas hakkındaki mütalaaya karşı savunmaların hazırlanması için davayı 12 Mart saat 13:30’a erteledi.
28 Ocak 2026 CHP İstanbul İl Başkanlığına kayyım atanmasına karşı yaptıkları sosyal medya paylaşımları nedeniyle aralarında gazeteci Fatoş Erdoğan’ın da bulunduğu üçü tutuklu 20 kişi hakkında “suç işlemeye alenen tahrik” (TCK 214) suçlamasıyla açılan davanın ikinci duruşması 28 Ocak 2026 günü İstanbul 9. Asliye Ceza Mahkemesinde görüldü. Dava, hakimin sağlık izni sebebiyle 3 Haziran’a ertelendi.
29 Ocak 2026 Mezopotamya Ajansı (MA) muhabiri Berivan Kutlu hakkında Maraş merkezli 6 Şubat 2023 tarihinde meydana gelen deprem sonrası bölgeden yaptığı televizyon bağlantıları ile X hesabından yaptığı paylaşımlar gerekçe gösterilerek “örgüt propagandası yapmak” iddiasıyla açılan davanın ikinci duruşması, Diyarbakır 4’üncü Ağır Ceza Mahkemesi’nde görüldü. Savcı, mütalaa hazırlamak için süre talep etti. Talebi kabul eden mahkeme, duruşmayı 14 Nisan’a erteledi.
3) GAZETECİNİN EKONOMİK VE SOSYAL HAKLARINA YÖNELİK İHLALLER
19 Ocak 2026 Eski eşi Mehmet Akif Ersoy’un tutuklanmasının ardından ekranlara bir süre ara veren Show TV Ana Haber sunucusu Pınar Erbaş işten çıkarıldı.
4) İNTERNET-DİJİTAL MEDYA MECRALARINA YÖNELİK ERİŞİM ENGELİ
04 Ocak 2026 Türkiye’den görünmez kılınmış X hesaplarını ve paylaşımları görüntülemeye yarayan XCancel sitesi, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Başkanının 5 Ocak 2025 tarihli ve 490.05.01.2026.-10434 sayılı kararıyla erişime engellendi.
07 Ocak 2026 Geçmişteki açıklamaları hatırlatarak Türkiye’nin siyasi hafızasını canlı tutan Arşiv Unutmaz isimli X hesabına Nisan 2025’te erişime engellenmişti. X platformu, 744 bin takipçili hesabı Ocak 2026’da Türkiye’den görünmez kıldı.
08 Ocak 2026 Mezopotamya Ajansı’nın X hesabı, 5651 sayılı Kanunun 8/A maddesi kapsamında, millî güvenlik ve kamu düzeninin korunması gerekçesiyle erişime engellendi ve X tarafından Türkiye’den görünmez kılındı.
08 Ocak 2026 Kadın haber ajansı JinNews’in, Türkçe X hesabı @TurkceJinnews, millî güvenlik ve kamu düzeninin korunması gerekçesiyle erişime engellendi ve X tarafından Türkiye’den görünmez kılındı.
11 Ocak 2026 CHP Grup Başkanvekili Murat Emir’in, Ekol TV’ye yönelik soruşturmaya ilişkin açıklamasında İstanbul Cumhuriyet Başsavcısı Akın Gürlek’in kanala yaptığı ziyareti gündeme getirmesinin ardından konuya ilişkin Cumhuriyet, Şok, Ekol Tv, Ege Postası, Gazete Pencere haberleri ve sosyal medya paylaşımları İstanbul 10. Sulh Ceza Hakimliğinin 11 Ocak 2026 tarihli ve 2026/512 sayılı kararıyla millî güvenlik ve kamu düzeninin korunması gerekçesiyle erişime engellendi.
13 Ocak 2026 Alınteri Gazetesi ve Çark Dergisi’nin X hesapları, 5651 sayılı Kanunun 8/A maddesi kapsamında, millî güvenlik ve kamu düzeninin korunması gerekçesiyle erişime engellendi ve hesaplar X tarafından Türkiye’den görünmez kılındı.
21 Ocak 2026 Millî güvenlik ve kamu düzeninin korunması gerekçesiyle, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) Başkanının 21 Ocak 2026 tarihli (JinNews’in jinnews.net alan adı 490.05.01.2026.-66262, Mezopotamya Ajansı’nın mezopotamyaajansi43.com alan adı 490.05.01.2026.-66263) kararlarıyla JinNews ve Mezopotamya Ajansı erişime engellendi.
21 Ocak 2026 Mezopotamya Ajansı’nın X hesabı 4 kez, Jinnews’in X hesabı 2 kez, Yeni Yaşam Gazetesi, Ajansa Welat, Etkin Haber Ajansı, Özgürüz TV, Alınteri Dergisi, Çark Dergisi ve Medya Haber’in X hesapları kapatıldı. Bölgedeki çatışmaları ve sivil ölümlerini haberleştiren 23’ü gazeteci; 16’sı da ajans, gazete ve televizyon kanallarına ait 39 sosyal medya hesabına erişim engeli getirildi.
21 Ocak 2026 Bursa’daki “Carrefour Arazi”nde, Atış Yapı ve Katılımevim ortaklığıyla yürütülen projelerde mağduriyet yaşayanların Katılımevim Genel Merkezi önünde yaptıkları eylem hakkındaki Anka, Birgün ve Başka Gazete haberleri, millî güvenlik ve kamu düzeninin korunması gerekçesiyle, İstanbul 1. Sulh Ceza Hakimliğinin 21 Ocak 2026 tarihli ve 2026/836 sayılı kararıyla erişime engellendi ve silinmelerine hükmedildi.
22 Ocak 2026 Mersin Davultepe Çocuk Esirgeme Kurumu’na bağlı sevgi evlerinde kimsesiz çocuklara yönelik darp ve kötü muamele iddiaları sonrası görevden alınan 25 kişiden 10’unun siyasi bağlantılarını kullanarak göreve iade edildiği iddiası hakkındaki Halk Tv, Sondakika.com haberleri ve sosyal medya paylaşımları, 5651 sayılı Kanunun 8/A maddesi kapsamında erişime engellendi.
24 Ocak 2026 Gazeteci Arzu Yılmaz ve Medine Mamedoğlu’nun instagram hesabı erişime engellendi.
26 Ocak 2026 Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu, Mezopotamya Ajansının’nın ‘Kayyım, teknesine belediyenin kasasından 586 bin TL harcadı’ haberine getirilen erişim engeli haberini yapan Yani Yaşam gazetesi haberine de erişim engeli getirdi.
31 Ocak 2026 Jinnews’in X platformunda yer alan dijital medya hesabı Türkçe @Jinnews__ , X tarafından erişeme engellendi. Türkçe X hesabının erişime engellemesinin ardından açılan yeni hesabı da erişeme engellendi.
TUTUKLU GAZETECİLERİN LİSTESİ
- Hatice Duman – Atılım Gazetesi Sahibi ve Yazı İşleri Müdürü
- Özden Kınık – TRT çalışanı